nükhet eren

…düşleyin siz de!, dedi, birkaç satırlık küçük düşler, uzun destanların kapısını açar…

“Ora Gidek Ağ Bebeğim, Bir Gönnüm Çukurova’da”

Uçaktan aşağıya baktığımda, birkaç yıl önce yurtdışı seyahatimde geçtiğim bir ülkenin toprakları gibiydi. Düz çizgilerle bölünmüş ekin alanları göz alabildiğince uzanıyordu. Kiminde yeşilin tonları vardı, kiminde kahverenginin. Yetişmeyen sebze meyve olmazmış bu ovada fındıkla çaydan başka. İşçiler, öteki şehirlerden gelip çalışan göçerler olmalı diye düşünürken,aklıma Akçasaz’ın Ağaları geliyor. “O iyi insanların o güzel atlara binip gittiği” yerdi burası. Yaşar Kemal’in kitaplarını okumamın üzerinden otuz yıl geçmiş. Sıcağın, terin ve sarının simgesi Çukurova; artık üniversitenin, ilçenin, pek çok şirketin adı olmuş. Birbirini yok edinceye kadar dövüşen toprak ağaları ise zamandan silinmişler.

 

Baraj gölünün etrafına kurulmuş olanlar da dahil yeni yerleşim alanları on-on beş katlı apartmanlar olunca, şehir yatay olarak çok genişlememiş; dolayısıyla bir uçtan ötekine ulaşmak çok zaman almıyor. Otobüs ve minibüsler yeterli göründüğünden, son zamanlarda yapılan metro hemen hemen hiç kullanılmıyor. Turgut Özal ve Süleyman Demirel adlı caddelerde gezinirken, Kenen Evren Bulvarı adının değiştirildiğini öğreniyorum.

 

Öğleden sonra, suyun kenarına doğru kebap yapmak üzere mangallar kurulmaya başladı, seyyar sıkma-bici bici- karsambaç satıcıları ikişer üçer görünür oldu. Tatlarına bakmasam bile adları çok sevimli geldi. Çocukken oynadığımız oyunları hatırlattı bana; tıpkı onlar gibi neşeliydi. Seyhan nehrinin kıyısındaki Sabancı Merkez Camii; etkileyici zarif mimarisi, içerdeki hat, vitray, seramik işlerinin ince ustalığıyla, kente atılmış bir imza gibi görünüyordu.

 

Bereketli Topraklar Üzerinde romanında; İflahsızın Yusuf ve arkadaşları, iş bulmak için Sivas’tan Adana’ya gelirler. Çukurova’da toprak işçiliğinde, şehirde çırçır fabrikasında çalışırlar. Yaşadıkları olaylar çok sarsıcıdır ve sonunda büyük umutlar besledikleri kente yenik düşerler. Orhan Kemal’in bu romanı yazdığı 1950’li yıllardan bu yana diğer illerden insanlar gelmeye devam ediyor. Adana ile birlikte çok göç alan merkezlerden Mersin’de kırk beş yıldır tuhafiyecilik yapan bir beyefendi, yeni gelenlerin şehir nüfusunun yüzde seksenini oluşturduğunu söyledi. Yine de bir deniz şehrinin ticari hareketliliğinin işaretlerini taşıyor Mersin. Tantuni ve cezerye, limandan ve serbest bölgeden gelecekler için çarşı dükkanlarına yerleştirilmiş, alıcılarını bekliyor. Denizden bakıldığında rende gibi görünen çok katlı bina çirkin görünüyor, neden yapılmış olduğu sorusu akla takılıyor. Belediye’nin eski taş binasının üzerindeki onlarca klima ise, güzel bir yüzün üzerinde patlayan sivilceler gibi. Yerleşik olanın sahip olacağı estetiği yakalamak için, Mersin’in biraz zamana ihtiyacı var sanki.

 

Adana’da Küçük Saat Meydanı’ndan Büyük Saat’e doğru yürürken, üzeri kemerli küçük dükkanların esnafları eski zaman insanlarını bekler gibiydiler. Şalvarcı’nın müşterileri ise; yolda rastladığım, şalvarla dolaşan birkaç kişiden fazla olmalıydı. Ara sokakların insanı dürtükleyen çekiciliğine kapılıp gidince, Demirciler denilen yere kadar ulaştım. Geçen yıl televizyon dizisi olarak gösterilen Hanımın Çiftliği’ndeki Güllü ve ailesi gibi aşağı sınıfın oturduğu Teneke Mahallesi’nin burası olduğu söylendi. Gezindiğim eski Adana’yı içine alan Yüreğir dışında, Seyhan ve Çukurova ilçeleri merkezi oluşturuyor. Bütün şehirlerde olduğu gibi, yeni sokaklar eski olandan hiç iz taşımıyor. Geçmişin mahalleleri, ara sıra yıpranan yerleri onarılan, çıkarılıp kenara konmuş giysilere benziyor. Bir tek, hüzünlü sesleri duyuluyor hala. Beşiği ağaçta kalan Çukurovalı ananın bebeğine yaktığı ağıtta söylediği gibi:

Garaguş döner havada

Yavrusun gomaz yuvada

Ora gedek ağ bebeğim

Bir gönnüm Çukurova’da

Reklamlar

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Connecting to %s

Information

This entry was posted on 09/02/2013 by in Uncategorized.

Twitter’dan..

Hata: Twitter yanıt vermedi.Lütfen birkaç dakika bekleyip bu sayfayı tazeleyin.

İletişim

nukheteren yahoo.com

Fotoğraflar..

%d blogcu bunu beğendi: